İstanbul ve Lâle

Osmanlı İmparatorluğu zamanında 1718 -1730 yılları arasındaki dönem Lale Devri olarak anılır. Bu isim, dönemi tarif etmek için Cumhuriyet yıllarında konulmuştur.

\r\n

\r\n

Bu yıllar arasında İstanbul ‘da yaygın olarak lale yetiştirilmesi, dönemin lale çiçeğiyle anılmasına neden olmuştur. O yıllarda İstanbul da 200 kadar lale soğanı çeşidi bulunduğu söylenir. Mahbud isimli soğan dönemin en pahalı lalesidir. Berri lale, kara lale, lale-i dağdar, eşek lalesi, lale-i hamra, beyaz lale, dülbent lalesi, lale-i deşti de tanınmış lale çeşitleridir. Lale Devri padişahı III.Ahmet‘ tir. Lale Devri, Osmanlı İmparatorluğu‘ nun Prut ve Pasarofça Antlaşmalarını imzalaması sonrası başlamıştır. O dönemde Sadrazam Nevşehirli Damat İbrahim Paşanın öncülüğünde, başta İstanbul olmak üzere pek çok noktada yeni köşk ve saraylar, sebil ve çeşmeler, camiler, parklar inşaa edilmiştir. Haliç’in ıslahı da bu döneme rastlar. İmparatorluk matbaa ile de Lale Devri yıllarında tanışmıştır. İbrahim Müteferrika tarafından kurulan matbaanın ihtiyacı üzerine Yalova Kağıt Fabrikası faaliyete geçirilmiş, ayrıca kumaş ve çini fabrikaları yapılmıştır. İstanbul ‘un ilk itfaiye teşkilatının kurulması da bu dönemdedir. Sadrazam Damad İbrahim Paşa‘nın da kontrolünde pek çok tarih kitabı yine bu dönemde yazdırılmıştır.

\r\n

Osmanlı İmparatorluğu ilk konsolosunu da Viyana‘ya Lale Devri‘nde göndermiştir.

\r\nDönem, ayrıca Sa’dâbâd, Vezirbahçesi, Serefâbâd Bag-i Ferah, Emnâbâd, Tersane Bahçesi, Çırağan Bahçesi, Bebek, Besiktaş’taki köşk ve kasırlarda düzenlenen eğlencelerle tarihe damgasını vurmuştur. Bu dönemde pek çok ünlü şair ve ressam da eserler vermiştir. Lale Devri şair Nedim‘in dizelerinde sıklıkla tarif edilir.\r\n

Lale Devri, Patrona Halil İsyanı ile son bulmuş ve o yıllarda inşaa edilen pek çok köşk ve kasır ile lale bahçeleri de tahrip edilmiştir.

\r\n

İstanbul Lalesi

\r\n

Lale, İstanbul‘un simgesi olarak kabul edilir. İstanbul Lalesi özellikle 16. yüzyılın ikinci yarısı ile 18. yüzyıl arası en parlak dönemini yaşamıştı. İstanbul Lalesi, Avrupa lalelerinden çok farklıydı. Ancak ne yazık ki bu lale türü 19. yüzyılda yok olmuştu. İstanbul Lalesi; badem şekli çiçekli, hançeri yapraklı ve sivridir.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir